YUCCA

ยัคคาหรือยุคคา เป็นพืชจำพวกไม้อวบน้ำ (Succulents) เป็นพรรณไม้ที่มีใบสีเขียว ทรงพุ่มเตี้ย ยัคคาเป็นไม้ประดับที่ค่อนข้างทนทานต่อความแห้งแล้ง มีถิ่นกำเนิดในเขตร้อนและแห้งแล้ง เช่น อเมริกาเหนือ อเมริกากลาง อเมริกาใต้กัวเตมาลา เม็กซิโก แถบแคริบเบียน รวมทั้งแคลิฟอร์เนีย

ยัคคามีหลายสปีชีส์ที่เติบโตได้ดีกลางแจ้ง เช่น Yucca filamentosa, Yucca flaccida, Yucca gigantea, Yucca gloriosa และ Yucca recurvifolia เป็นต้น แต่สปีชีส์ที่นิยมนำมาสกัดเป็นสารเสริมในอาหารสัตว์ คือ Yucca scidigera จากงงานวิจัย Yucca scidigera จะมีสารออกฤทธิ์ เรียกว่า Saponin ในปริมาณสูงกว่าสปีชีส์อื่น และมีข้อมูลวิจัยรองรับด้านความปลอดภัย

Saponin ซาโปนิน(Saponin) คือ สารจากธรรมชาติกลุ่มไกลโคไซด์ (Glycoside) ประกอบด้วย 2 ส่วน คือ อะไกลโคน (aglycone) และไกลโคน (glycone) มีสมบัติเป็นแอมฟิฟีล (amphiphile) หมายความว่าสารชนิดนี้สามารถละลายได้ทั้งในน้ำและไขมันได้ มีส่วนช่วยในการต้านอนุมูลอิสระ ยับยั้งจุลินทรีย์ก่อโรค ปรับสมดุลจุลินทรีย์ในลำไส้ เป็นต้น

กลไกการทำงานของซาโปนินต่อการลดกลิ่นมูลในสัตว์ อาหารสุนัขและแมวมีโปรตีนในปริมาณที่สูงเมื่อเทียบกับสัตว์กระเพาะเดี่ยวชนิดอื่น ซึ่งเมื่อโปรตีนถูกย่อยแล้วของเสียจะถูกขับออกทางปัสสาวะและอุจจาระ โปรตีนมีส่วนประกอบของไนโตรเจน โปรตีนที่ไม่ถูกย่อยและผ่านมายังลำไส้ใหญ่จะถูกจุลินทรีย์ย่อยแล้วได้เกิดแอมโมเนียหรือสารประกอบที่มีกลิ่น (Le et al. 2007) ซึ่งเป็นสาเหตุของกลิ่นเหม็นในอุจจาระ (Hussein et al. 1999) โดยเฉพาะอาหารที่ใช้แหล่งโปรตีนจากวัตถุดิบที่มีการย่อยได้ต่ำ บทบาทของ saponin จะเข้าไปปรับสมดุลจุลินทรีย์ในลำไส้ใหญ่ ดักจับแอมโมเนีย ลดการปลดปล่อยแอมโมเนีย ลดกลิ่นมูลของสัตว์ได้

บทบาทของ SAPONIN ในอาหารสัตว์เลี้ยง

• ลดกลิ่นมูลสัตว์
• เสริมสร้างภูมิคุ้มกัน
• ต้านอนุมูลอิสระ
• ปรับปรุงสุขภาพทางเดินอาหาร
• ช่วยลดการอักเสบของข้อต่อและกระดูก

ข้อควรระวัง

ควรใช้ในปริมาณที่เหมาะสมเพราะหากได้รับมากเกินไปอาจทำให้เกิดการระคายเคืองต่อระบบทางเดินอาหารได้ อีกทั้งมีรสชาติฝาด/เฝื่อน อาจจะไปลดการกินได้ในสัตว์

งานวิจัยที่เกี่ยวข้อง

การศึกษาระดับการเสริม yucca (YSE) ในอาหารสุกรที่โปรตีนระดับต่างกัน พบว่าการเติม YSE 500 มก./กก. มีประสิทธิภาพในการลดกลิ่นอุจจาระในอาหารที่มี CP 34% โดยคิดจากน้ำหนักแห้ง ซึ่งชี้ให้เห็นถึงความเป็นไปได้ในการปรับระดับการเติม YSE ตามอาหารสัตว์ โดยผู้ผลิต ซึ่งใช้ปริมาณที่น้อยกว่าในการกำหนดสูตรอาหาร YSE ยังมีประสิทธิภาพในการลดแอมโมเนียในอุจจาระและการผลิตก๊าซในลำไส้ โดยไม่ขึ้นอยู่กับปริมาณโปรตีนในอาหาร (Jéssica., et al 2016) ปริมาณการใช้ไม่ควรใช้เกินคำแนะนำของผู้ผลิต